Kadın Halk Ozanı Aşık ŞAHTURNA (Ozan
Şah Turna)
HAYATI
ESERLERİ
Subject: Biyografi - İzdüşüm. Dr. M. Halit
Ozan ŞAH TURNA- (1950, Sivas/Gürün) . Sanatçı, Yazar,
İnt. Kadın Platf. Çoçuk yaşlarında müzik ve şiirle
iç içe oldu. 15
yaşında ilk plağıyla tanınmaya başladı. Memleketi
adım adım dolaştı. Barış-insanlık davasında büyük
mücadelelere öncülük etti, ağır bedeller ödedi.
700ün üstünde yazdığı ve müziklendirdiği yapıtları
yurtta ve yurtdışında yayımlandı. Nakış nakış
işlediği seçkin eserleri, insanlık mücadeleleri, New
York, Columbia ve Frei üniversitelerinde bilimsel
tez olarak yayımlandı. Almanya, Türkiye, Fransa,
Azerbaycan, Orta ve Uzak Doğu, Asya vd. ülkelerde,
haykırış ve direniş
iyle Çağın Kadın Pir Sultanı, Brecht'i; Barışçı ve
hümanizma özellikleriyle de Yunusu oldu. Çok yönlü
ve renk cümbüşü yapıtlarını kendine özgü gür-lirik
sesiyle, güçlü şiirleri ve yüreğe işleyen sazıyla
bütünleştirdi, Pekçok Sanat ve edebi 1.lik
başarılarına imza attı. 50 den fazla plak, uzunçalar
ve 30 un üstünde albüm,Cd ve yayıma hazır pekçok
müzikal ve edebi yapıtlarıyla Halk müziği ve
edebiyatımızın ulusal ve evrensel büyük
temsilcilerindendir. Yurt içi ve Uluslararasi
dostluk-Barış ve Özgürlük ödülleriyle onurlandırıldı.
Pekçok dünya çapında sanatçı ve yazarlarla
aktiviteleri, konser ve tv.programları yayımlandı..
Birçok alanda ilklere imza attı ve dünya rekorlar
kitabına giren etkinliklerde yer aldı. 2003de
Güneşle Kucaklaşak müzik ve şiir albümleri
Güvercinler zara düştü, ŞAKIYAN Turna ŞAHTURNA
kitabı Can Yayınlarında ve değişik dillerde
yayımlandı. 2003 yılında, Dünya rekorlar Kitabına
geçen Kadının Türküsü
nde 'Onur Konuğu' olarak davet edildi, proğrama
yapıtlarıyla renk kattı. Uluslararası Sanat-kültür
ve edebi kurumların, sosyal-toplumsal oluşumların
kurucusu ve yöneticisidir. Yurt içi pek çok sanat
edebi kurumların Onur üyesidir.Almanya Yazarlar
Birliği ve Müzik Kurumlarına da üyedir. Sayısız
yazar ve araştırmacaların kitaplarına konu oldu.
Kanada Alevi Kül. Merkezi Dünya Emekçi Kadını Ozan
Şah Turna (Aşık Şahturna) yı seçti...
-Barışa Samah Döneler Yüzyılın Buluşması Ozan Şah
Turna (Aşık Şahturna) Radyo Barış tarafından
düzenlenen büyük çaplı konserde Ali Sami Yen
Stadyumunda Ozan Şah Turna Toplumsal Barış Ödülü
plaketi ile taltif edildi...2005
Birçok Devlet Başkanından Tebrik, teşekkür
mesajları. Akademi, Kültür Bakanlıkları, Sanat ve
İnsan Hakları Kurumlarından Onur Belgeleri,
Plaketler...
Pek çok dergilerde, gazete ve Web sitelerinde
yazarlık yapmaktadır. Berlinde, adı onuruna tesis
edilen ŞAHTURNA KÜLTÜR ve SANAT EVİnde
(www.sahturna.com) ulusal ve evrensel kültür-sanat
aktivitelerine köprü kurmaktadır. Sanatçı, Yazar ve
Yönetmen Ozan ŞİAR Ağdaşan yönetiminde kollektif
üretimleriyle...
İletişim adresi: www.sahturna.com ozan@sahturna.com
Ozan ŞAHTURNAnın Biyografisi Çeşitli basın-yayından
derleme:
Halk Müziğinin ve Şairliğin büyük öncülerinden
Ozan ŞAHTURNA 1950 Sivas(Gürün) de doğdu. Maraş
Nargele
kökenlidir. 10 yaşlarında saz çalıp,türkü-deyişler
okudu.15 yaşında kendi yapıtı ilk plağıyla büyük üne
kavuştu.
Konser turneleri,kasetler,plaklar,uzunçalar,ve
günümüz evriminde CD dizileri birbirini takip
etti...Bir çok döneme damgasını vuran, gönüllerde
efsaneleşen sembolleşmiş sanatçı ve kadın ozanımızı
bir çok yerli ve dünya çapında bilim çevreleri de
yazı ve araştırma kitaplarında taktirle anıyorlar
güçlü eserlerini, toplumsal mücadelelerini ve
ödediği ağır bedellerini. 68 kuşağından olan seçkin
ozanımız Aşık Şah Turna 12 mart 70 ler ve 12 eylül
cuntaları dönemlerinin hem tanığı ve hem de
sanığıdır. Anti demokratik uygulamalarla,
demokratik, toplumsal ve yürek atışı besteleri ve
edebi eserlerinden dolayı çeşitli dönemlerde uzun
yıllar hapisler yattı, sürgünler yaşadı 70 ler ve 80
li yıllarda. 12 eylül 80 cuntasının
sürgünlerindendir demokratik eserleri ve baş eğmez
onurlu duruşundan dolayı. 2000 li yıllarda
yargılamaları devam etti.
Yurdun dört bir yanını adım-adım dolaştı.Işık saçan
yüzlerce engin Sanat veKültür çalışmaları ile
milyonların gönlünde yer etti.Pek çok uluslararası
seçkin meslektaşlarıyla,aydınlarla Dünyanın bir çok
ülkelerinde konserler, resitaller verdi.
Üniversitelerde,konferanslar, resitaller
verdi.Tv.programlar yaptı. Felsefi, duygu yüklü
yapıtlarının yanısıra, sosyal-toplum
sal sevda,umut dolu eserlerini güçlü şiirleri
kendine özgün güçlü sesiyle icra eden ünlü Ozan
ŞAHTURNA,gerek güçlü yapıtları,gerekse de top-lumsal
duyarlılığı,büyük mücadeleleri, başeğmez
sanatçı-duruşu ile de; çağından-ülkesinden sorumlu
seçkin kişiliğe haizdir.
Almanya/BerlindeKültür-Sanat Merkezinden
aktivitelerini sürdürüyor...
Yapıtları hem içerik,hem de dokusu melodik yapısı
ile çok yönlürenkli Çiçek Bahçesigibidir.
Uzun yıllar ağır bedellerini ödediği
İNSANLIK-DOSTLUK-SEVDA-PAYLAŞIM Dünyasının öncü
sanatçı-ozanlarından ŞahTurna üstat, çok ağır
baskılara ve zor koşullara rağmen nakış-nakış
işlediği yüz lerce yapıtlara imza attı. (ki,birçok
besteleri başka ünlü sanatçılar tarafından da
seslendirildi) Müzikal ve edebi eserleri Türkiyede,
Avrupa bir çok dünya ülkelerinde ödüller aldı.
Seçkin yapıtlarıÜniversite,Tv.arşivlerine geçti.
Uluslararası dillerde bilimadamları
-araştırmacılarca yayımlandı.Ozan ŞahTurna,Dünya
çapında birçok aydın yazar ve sanat-kültür
erbablarıyla yakın ça lışma,dostluk-paylaşım,üretim
bağında apayrı özellik ve güzelliklerle
bezenmiştir...
Sadece sanatçı-şairlikle sınırlı kalmağan ünlü
üstat,İnsan Hakları-Demokrasi alanında da apayrı
özelliklere sahip
tir. Avrupadada Hak ihlallerine ve anti-demokratik
uygula
malara karşın büyük çıkışları ve eğlemlilikleri ile
tavır ala
rak,yoğun mücadelelere öncülük yaptı.Tek yönlü
kalmadı,dar kalıpçı olmadı. Sözü Öze dökerek
Sentezi yakalayan, gelecek çağlara ışık tutan fikir
ve eylem üreticisi de oldu aynı zamanda. Hem de,
Baskı-zulüm işkenceler, hapisler pahasına, ağır
bedellerini de ödeyerek!
Işıktan kaçan yarasalar,onun ışık saçan,aydınlatan
yapıtla
rından-mücadelelerinden ürktüler.Önüne engeller
çıkardılar. Ama, yılmaz azmiyle,yapıtlarıyla ve
yürekli-onurlu duruşuyla ağır engelleri aşmasını
bildi! ... Ünlü Üstat Ozan ŞAHTUR
NA, Yunus gibi Sevinin, PirSultan gibi
haykırışın,Fer- hat gibi aşkın...Nazım gibi
ovaların, A.Arif misali dağların ozanıdır. B.Brecht
vari zulmün karanlığın da yolunu
kaybetmemenin,Köroğlu gibi yiğitliğin-haykırışın
örnekKadın Sanatçı-Ozantimsalidir.
Yaşanası bir memleket ve Dünya mücadelesindeki
seçkin yeri ile tarihin solmaz sayfalarında
kalıcılaşmıştır. Yaşamını ve sanatını tanınmış
Sanatçı veYazar ŞİARla birleştirdi.
ŞAFAK ve ŞİRİN kız çocukları da çok yönlü,başarılı
sanatçılar olarak pek çok birincilik ödülleri
aldılar. Birçok Uluslararasıbaşarılara beraber
imza attılar. Ayrıca, Can Yayınlarında yayımlanan
ŞAKIYAN TURNA ŞAHTURNA kitabıyla edebiyat
dünyasında da yerini aldı...
Ayrıca, ANAFILYA- İzdüşüm ve Dünya dan 29 harfle 29
Şair, Anadolunun Seçkin ozanları, Semaha Duranlar,
Kitaplarında,
Çaığımızın Sesi, Ozan Dolu Anadolu, Türküler
Antolojisi, Cennetin Yapısı, tapusu Kadın, Sesin
sesi, Gurbet İşçileri vb yer aldı.
´GÜNEŞİ KUCAKLAYANLAR Şiirleri,öyküleri ve güncel
makaleleri yayım aşamasındadır...
Şahkız Şahturna Aşık İhsani Berfin Yayın 2006
İstanbul
Çağdaş Kars Haber Makale-Şiirleri, Güncel felsefi,
toplumsal, kültürel yazılar Ozan Şiar Şah Turna
2006, 2007..
Maria Richter,Prof.Gil Anidjar,prof.soysal vd.
bilimadam
larınca yapıtları,yaşamı ve mücadeleleri Columbia
Üniversity, New York City üniversitelerinde
araştırma-diplom tezi oldu,2001.Ayrıca, birçok dünya
ve Türkiye bilimadamlarınca Dr. a konusu oldu çok
yönlü eserleri, insanlık mücadeleleri.
Çok yönlü sanatçı ve toplumcu özelliği ve
yaratıcılığı ile ve dünya rekorlar kitabına geçen
kültürel proğramlarda yer aldı.
Bircok gazete ve dergilerde köşe yazarlığına devam
30 dan fazla albümleri,CDler, 50 nin üstünde plak
longplayleri yayımlandı. Şiirleri ve Sosyal-kültürel
makaleleri birçok dergi ve kitaplarda yer aldı.Geniş
çaplı röpörtajları ile sanat-fikir odağı
oldu.Klipleri,konserleri,kasetleri ve kitaplarıyla
ışık saçıyor İnsanlığa,Cana! Bin Yılın Türküsü gibi
Uluslararası sanat, kültür etkinliğinde proğramları
paylaşarak vb. etkinliklerle dünya rekorlar kitanına
geçti.
Birçok Kültür-Sanat ödüllerinin
yanısıra,Uluslararası Dostluk-Barış ve
Özgürlüködülüne de layık görüldü.1000 i aşkın çok
yönlü yapıtlarını ve Yılmayan İnsanlık
mücadelelerini içeren belgesel film projesi de
yönetmen ve araştırmacıların çalışmaları
arasındadır.Yurt içi ve Uluslararası Sanat-Kül- tür
ve diplomasi organizasyonları, aktiviteleri
yoğunluklu olarak sürmektedir....
Büyük Sanatçılığına ve yürekli mücadelesine
ithafen,birçok ünlü aydın-sanatçı ve yazarların da
üyesi olduğu,adına kurulanŞAHTURNA KÜLTÜR ve SANAT
MERKEZİnin(Kultur und Kunst Haus e.V.) Onursal
Başkanıdır.Türkiyede ve Avrupada birçok
kültür-sanat kurumunun edebiyat oluşumlarının Onur
üyesi ve kurucusudur.Ayrıca,Almanya Sanatçılar ve
Yazarlar Birliğine üyedir. Birçok yayınevlerinde
yeni formasyonda şiirleri, güncel makaleleri yayın
aşamasındadır... 2003 yılı Kültür-sanat ve Onur
ödülünü aldı, Ankarada bircok sanat ve sivil toplum
kurumlarinca...
En son, Gün Güneşle Kucaklaşak-Çocuklar Çiçektir
Müzik albümleri ve şiirleri Türkiye ve Avrupada
yayına girdi.
Sesini duyuramayan birçok sanat ve yazın
üretenlerine,şiir ve kültür dostlarına kurumu ve
organizasyonları aracılığı ile (Olanakları
ölçüsünde) pencereler açarak, ışıltılarını geniş
diyarlara,dağlar ötesine taşıyarak toplumsal,sosyal
ve kültürel hizmetler de sunmaktadır! ...
Bu yazı çeşitli bilimsel araştırmalardan,
yazarlardan, basından, yayından elde edilmiştir.
İletişim adresi: Ozan Şah Turna www.Sahturna.com
mail:ozan@sahturna.com Msn siyar_can@hotmail.com
Şahturna Kültür Sanat Evi SahTurna Kultur und Kunst
Haus
Morusstr.16,12053 Berlin Tel: (030)
/6819782-68975881
Fax: 68975880 Mobil:: 017620052913
Almanya dışından 0049306819782 Cep:004917620052913
ESERLERİ
Sanatçı-Yazar Ozan Şah Turna Ağdaşan (Aşık Şahturna)
- Müzik Albümleri, Kaset, CD, plaklar ve
longpläyler... Yurt içi ve Uluslararası
-Şiir-Öykü Kitapları.-Yurt içi ve Uluslararası
Yazarların kitaplarında yayımlanan yapıtları, yaşamı
ve mücadeleleri
Birçok yazar ve araştırmacılarınonure
yazıları.Antolojiler...
-Uluslararası ve Yurt içi aldığı Kültür-Sanat
-Başarı Belgeleri...Dostluk-Barış ve Özgürlük
Ödülleri...
-Yurt içi ve Uluslararası Kültür-Sanat
etkinlikleri,konserleri ve Tv.radyo programları
- Çeşitli ülke üniversitelerinde verdiği konferans,
resitaller
1) Müzik albümleri,konserler,tv.programları:50
Plak,30Kaset,6 CD,5 longpley...
Türkiye,almanya,fransa,avusturya,bulgaristan,arnavutluk,mısır,japonya,azerbaycan,yunanistan,
isviçre, iran, suriye,
amerika,avustralya,libya,danimarka,hollanda,lübnan,isveç,rusya
vebirçok ülkelerde müzik albümleri ve edebi
yapıtları.Yurt içi ve birçok ülkede tv.programları,
konserler.
2) Şiir,Öykü Kitapları:ŞAKIYAN TURNAŞahturna Ozan
Şah Turna/ Ozan Şiar Ağdaşan Can yayınları1998
İstanbul
GÜNEŞİ KUCAKLAYANLAR Şiir,Öyküleri, yazıları:
-Halk Ozanı 1984,1985,86,87...Yabanel yayınları
Berlin
-Ayrıca,sayısız gazete,dergi ve antolojilerde güncel
ve sosyal yazıları ve yapıtları
3) Başka Yazar ve Araştırmacıların Kitaplarında
Yayımlanan Şiirleri, makaleleri,yaşamı,akademik
çalışmaları,müzik eserleri...
-Ozan Dolu Anadolu Aşık İhsani1974 İstanbul.
-Aşıklar geçidiFeyzi Halıcı
-1970-71-73...Konya. Ayrıca, Maya Dergisi 1974
Ankara,İ
izmir, İstanbul, Sivas,Urfa, Kars, Ordu vd illerde
-Halk Şiirinde Kadın Sesi İlkin Manya 1981
İstanbul
-Türk Halk Şiiri Asım Bezirci Say Yayınları, 1993
İstanbul
-Sömürülen Alevilik İ.Z.EyüboğluÖzgür yayınları
1991 İst
-Halk Şiirinde gerçekçilik Rıza Zelyut 1982 Yön
yayınları İst
-Çağdaş Halk Ozanı 1,2,3
Bölümler...1987,89,97,98,2000
-20.Yüzyıl Türk Halk Şairleri
AntolojisiE.KalkanKültür Bakanlığı 1991Ankara
-Anadolu Kültürü ve OzanlarımızO.Naçari1995 Ankara
-Sivas Katliamı ve Şeriat Lütfi KaleliAlev
Yayınları 1994 İst
-Vuranlar da Belli Vurduranlar da Mazlumi) Baydan
Ofset 1997 Ankara
-Aleviler ve Canlı Fotograflar H.Ali Bingöl Alev
yayınları 996
-Kültür Bakanlığı,çeşitli radyo
arşivlerinde,tv.lerde kayıtlı, ya
yımlanan eserleri.
-Gurbet İşçileri H.Şimşek Takav matbaacılık 2000
Ankara
-Ela Gözlüm Türküler B.Karadeniz Özgür yayınları
2000 İst
-Yine Dertli Dertli iniliyorsun Mahmut ErdalMatis
Mat.
2.Baskı 1997Ankara
-Halk Şiirinde Kadın Şükrü Günbulut Berfin Yayın
2002 İst.
4) Al gül,Yazınca,Güney,Kervan,Özgür Gelecek, Olay
Gazetesi Londra, Merhaba,Emeğin Bayrağı,Alevilerin
Sesi,Evrensel,Aydınlık,Cem,Pir Sultan Abdal, Ocak,
Özgürlük Dünyası,Tohum, kafdağı, Ozan,
Mozaik,Yazın,Yol vb.dergilerde..Ayrıca, birçok il ve
ilçelerin kültürel-sosyal-sanat...organlarında
röpörtajları,şiirleri,güncel makaleleri,felsefi
yazıları yayımlandı...
5) Cumhuriyet,Hürriyet,Evrensel,Özgür Bakış,Milli
Gazete,Sabah,Star,Zaman, Berlince,Özgür Politika,
Türkiye, Günaydın, Gönüllerin Sesi, Birlik, Gazete,
yeni Ortam, Demokrat, Milliyet ve birçok
gazetelerde,eserleri,dizi röpörtajları,aktiviteleri
yayımlandı...
9-Dem gazetesi makale ve şiirleri
10-Şahturna-Şahkız- Aşık İhsani Berfin Yayınları
2006 İstanbul
11-Çağdaş Kars Haber Makale-Şiirleri, Güncel
felsefi, toplumsal, kültürel yazılar Ozan Şiar Şah
Turna 2006, 2007..
6) Uluslararası Bilimsel kitap,dergi ve
antolojilerde yayımlanan yapıtları...
-Vergleichende Musikwissenschaft Herausgegeben
vonder Fachrichtung von Studenten des
FB 14 der Freien Universität Berlin Redaktıon:Max
Peter Bauman 1979 Berlin
-MUSIC,GENDER AND CULTURE ICTM StudyMarcia
Herndon1990 Amerika
-Egalitä,Liberte et pour la Fratern A.Karahan
M.Mıtterand 988 Strasburg-Paris
-Maria Richter, prof.L.Soysal, Prof.Gil Anidjar
Columbia Universty, New York City Ozan Şah Turna
Yaşamı, mücadelesi araştırma tezi oldu. Kaynak:
Revolution, Representation, and the Transformation
of the Aşık Genre in Turkei 2002
-Prof. Stephan Blum Ozan Şah Turna, Şirin ve Şafak
Ağdaşan (ŞAHTURNA Kültür evi başarılı Öğrencileri)
ve Ozan Şiar bilimsel araştırma tezine konu oldular
yaşamalrı, sanatları ve uluslararası başarıları
ile...City üniversitesi of New York 2004
Uluslararası ve Yurt içi Kültür-Sanat Başarıları,
Ödülleri, yayınlar devam(2)
-İnternational Council forTraditional
MusicofTurkishWomen S.Ziegler90Amerika
-ROLL(Kültür-Sanat Dergisi) Suzanne ve UlaşNefes
yayınları Mayıs 2000 İstanbul
-Sänger und Poeten Türkische Aşık und Ozan DrUrsula
Reinhard1989 Berlin
-Berliner Zeitung (Türkische Volkssängerin SahTurna)
Mechdhild Henneke März 1997 Berlin
-Musik Aus der Türkei in Berlin ALLA TURCA Dr
Martin Grewe1997 Berlin
-Neu Kölnish PDS ZeitschriftenKunst u.KulturAşık
Şahturna
-Ozan ŞİAR Oliver Sohl 98 Bern.
-Werkstatt der Kulturen Musica Vitale
2000(ŞahTurna-Şiar) jury Prof.i.Storb Berlin
-Karnaval der Kulturen 1.-4 juni 2001 Berlin
ŞahTurna Ozan Şiar,Dr.B.Walz
-Stoppt rassısmus! Demokratie-Weltfrieden le monde
esta nous 1999 Alm.Berlin
-2003 yılı Kültür, Sanat ve Dostluk Onur Ödülü
Ankara HG vakfı ve Kültür, Sanat Kurumları
7) Yurt içi ve Uluslararası Kültür, Sanat Başarı
Belgeleri, Onur Plaketleri..Dostluk-Barış ve
Özgürlük Ödülleri...
-70 li yıllarOzanlar Arası Yarışmalarda1.lik
ödülleri,Resmi Kültür plaketleri
-Hacı Bektaş Törenleri 1.açılış Onur plaketi
yıl1969..28.8.1997de H.B.Veli plaketi
-2000 yılı Kadın Hakları Onur Plaketi
(FrauenTreffpunkt) Berlin 04.11.2000
-Uluslararası Dostluk-Barış ve özgürlük ödülü (Halk
Kültür ve Sanat Atölyesi)
(Werkstatt für Volkssänger und Künstler e.V.)
Almanya SPD Abg.Vertreter...)
-Dünyanın birçok ülkesinden 108 Müzik Grubu ve
Solistleri eleyerek finallerde yarışma başarısına
erdi.Musika VİTALE belgesiyle taltif
edildi(28.9.2000 Berlin
-Çocuklar Çiçektiradlı şiiri ve beste formunda
çalışma
sıyla, Uluslararası seçkin bilimadamlarından oluşan
jüri eşliğindedünyanın tüm bölgesinden 90 sanatçı
ve grupları eleyerek.Zirvede yarıştı.Sanatçı,Yazar
Şiar Canla ortak Başarı.
Werkstatt der Kulturen Eylül 2000Almanya/Berlin
-Ankara HGV 2003 yıkı Kültür, Sanat Ozanlık ve
Dostluk Onur Ödülü
-2004 Bir çok ülkelerde ve Türkiyede yaşamı, sanatı
ve insanlık mücadeleleri Araştırma, Dr. A tezi ie
onurlandı.
-Kanada Alevi Kül. Merkezi tarafından Ozan Şah Turna
(Şahturna) Dünya Emekçi Kadını seçildi.
-Barışa Samah Döneler Yüzyılın Buluşması Ozan Şah
Turna (Aşık Şahturna) Radyo Barış tarafından
düzenlenen büyük çaplı konserde (Ali Sami Yen
Stadyumunda Ozan Şah Turna Toplumsal Barıuş Ödülü
plaketi ile taltif edildi 2005
8) Birçok Devlet Başkanından Tebrik,teşekkür
mesajları. Akademi, Kültür Bakanlıkları, Sanat ve
İnsan Hakları Kurumlarından Onur Belgeleri,vs...
-Alman Cumhurbaşkanlığı 3Mart 1997Ozan ŞahTurna
Çocuk Haklar için açlık grevindeBasın Bülteniyle
BRD Cumhurbaşkanı R.Herzogdan tebrik mesajı
-T.CKültür BakanlığıHalk Kül.Araş ve
Gel.Böl.Sanata ve Halk Şiirine katkısından
dolayıOnur Belgesi 26.06.1995 Kültür Bakanı Ercan
Karakaş Ankara
-İnsan Haklarına Katkılarından dolayı Onur, Teşekkür
İHD İst
-Uluslararası Kültür, Sanatçı ve Yazarlar Bir.
Belçika toplantısında, Yaşar Kemal, A.Dino ile
birçok ülkelerin etkin Aydınları öncülüğünde
veTürkiyenin önde gelen yazarları(Aziz Nesin,
U.Mumcu, Çetin, Altan vd) saygın aydınların,
demokratik sivil toplum örgütlerinin
koordineleriyle(aydınlatıcı-toplumcu yapıtlarından,
mücadelesinden dolayı yattığı cezaevindenOzan
ŞahTurnaya Özgürlükkampanyaları
-T.C.Reisicumhuru Fahri Korutürkün 1976 Ekiminde
halk Ozanı Şah Turnayı cezaevinden serbest
bırakılması yurt içi ve uluslar arası kampanyayı
onaylaması!
-Türkiye-Alman Kültür Forumundanm (Onursal Başkanlar
Y.K,A.N,Günter Grass) Uluslararası Kültür Sanat
Başarı, Kutlama belgesi.6.10.2000Köln/Almanya
-T.C.Cumhurbaşkanı Necdet SezerdenDemokrasi, Hukuk
ilkeleri içerikli kutlama adına Ozan Şah Turnaya
teşekkür
mesajı 01.06.2000Ankara
-Birçok sanat, müzik, tiyatro, kültür, edebiyat
oluşumların
dan, sivil toplum örgütleridemokratik kurumlar
dan, yurt içi ve uluslararası aydınlardan kutlama
mesajları
-Almanya Cumhurbaşkanı Herr. Johannes RAUdanOzan
Şah Turnayla görüşme talebi 02.8.2000Almanya.
Berlin Hükümeti Yab. Sor.Fr.Barbara Johnla
birçok...
-Kültür, sanat, organizesitesi www.sahturna.Com ve
birçok internette aktiviteler...
-Uluslar arası Çocuk Bayramında çeşitli dönemlerde
Onur Belgeleri
(Şahturna Kültür Evi) kurumu adına
-BUNDESPRÄSIDIALAMT Almanya Cumhurbaşkanı J.RAU
tarafından 2002 Kültür-Sanat etkinliklerine davet
-Bir çok başarılara imza atan kızları ŞAFAK ve
ŞİRİNin Müzik/Bağlama yarışmasında 1.lik kazanması
üzerine Berlin Musik Akademide seremoniyi
onurlandırması Sanatçı/Yazar Ozan Şiar vb.bilim
adamları ile beraber...
-Maria Richter, Prof.L. Soysal, Prof. Gill Anidjar
vb. bilim adamlarınca yapıtları, insanlık
mücadeleleri araştırma tezi oldu Columbia
University, New York City vd. 2003
-Akademik kurum ve üniversitelerde(2001) de.Türkiye
ve dünya ülkelerinde Dr.a tezi
çalışmalarına,araştırmalarına konu oldu...
Märkisches Echo almanca basındaç Internatıonal Flair
yum Musikseminar im Landhaus Ihlow 2002 Mayıs
-Was du auch suchst, such es in dir selbst
Krisztina Keh-Bodrogi des Senats in Berlin 2003(Ozan
ŞahTurna/Şiar
-Bir çok Uluslararası önemli etkinlikler, Dünya
rekorlar kitabına giren sanat, kültürel etkinlikleri
renklendirdi. Birçok gazete ve dergilerde
yazı,makale ve şiirleri yayımlanıyor. DEM gazetesi,
Al.Haber vb...yayınlar sürüyor...
Neukölln Ç. Sohbetleri: Dergi, bülten Makaleleri,
şiir ve güncel yazıları yayınlanıyo 2005
Şahturna-Şahkız Aşık İhsani Berfin yayınları 2006
İstanbul
Dünya ve Anadolu Kültüründe Turnalar
Anadoluda yaygın bir inanışa göre turnalar
uğur,bereket,mutluluk ve refahın simgesi olan kutsal
hayvanlar sayıldığı gibi, saflığın,
temizliğin,dürüstlüğün, vefanın, sadakatın, sabrın,
sevginin, onurun, özgürlüğün de simgesidirler.
Bu nedenle insanlar genelde onlara ilişmez,
yuvalarını bozmaz ve de kanını dökmez.
Anadoluda turna avlandığı taktirde avcısına
felaketler getireceğinin inancı yaygındır ya da
turnaların konduğu tarlaya bereket getirdiğine
inanılır.
Turnalar güzellikleriyle binlerce yıldır baş tacı
edilmiş. Mısır mezarlarında, Rus şarkılarında,
Amerikan yerlilerinin totemlerinde, Avustralya yerli
danslarında, Yunan ve Roma mitlerinden tutunda hemen
hemen her kültürde karşımıza çıkıyor. Turna Kuşu,
Orta Asya dan Japonya ya oradan da Kore ye kadar
geniş bir kuşakta ve yine Asyanın pek çok
bölgesinde turnalar mutluluğun, şansın, uzun yaşamın
ve barışın simgesi olarak kutsal kabul edilmektedir.
Japonyadan tutunda dünyada bir çok ülkenin halk
kültüründe kuş türleri içerisinde en kutsal sayılan
güvercini ve turnayı sayabiliriz. Göklerin özgürlük
sevdalıları olarak bilinen turna kuşlarının,
özgürlük, huzur ve barışı temsil ettiği varsayılmış
ve ona kutsal bir kimlik de yüklenmiştir.
Geniş bir coğrafyada ve farklı kültürlerde yer
edinmiş olarak karşımıza çıkan turnayı, Anadolu
insanı inancında, şiirinde, türküsünde, giyiminde,
kuşamında, halısında, kiliminde, oyasında, eşiğinde,
beşiğinde, velhasıl her eşyasında motif olarak
kullanmıştır. İsim olarak da epey yaygındır
Anadoluda turna, hatta ünlü ama bir bayan ozanımızın
ismi Şah Turnadır.
Uğur getirmesi için gelinlerin başına turna teli
(tüyü) takılır. Aynı zamanda genç kızların
güzelliğini anlatmak için bir simge olarak da
kullanılıyor.
Onların simgesel görüntüleri içerisinde, birçok
imgesel anlam da ortaya çıkmaktadır. Bu imgelerin
her birinin ayrı ayrı çözümlenmesi ile turnaların
Anadolu kültürü içerisindeki somut değerleri daha da
anlaşılmış olur.
Bazı söylencelere göre, turnalar tek eşlidir ve
bazen yüz yıla kadar yaşadıkları söylenen turnalar
eğer eşleri ölürse bir daha asla eşleşmezler.
Turnalar, sevgide bağlılık, dostlukta sebat ve
sadâkat mânasına târif edebileceğimiz vefanın en
güzel örneklerini teşkil ve temsil ederler.
Ayrıca dikkate değer bir diğer bilgiye göre de
turnalar, yaşlanan ana ve babalarının da geçimlerini
temin ederler.
Turnalar, çiftler halinde yaşarlar ve tek eşli bir
hayat sürerler. Yuvalarını diğerlerinden ayırırlar.
Gururlarına düşkün, son derece sade bir hayat
tarzını tercih ederek yaşarlar.
Eğer bir avcı turnaları vurur ve çiftlerden biri
ölürse, geride kalan turna yaşamaya devam etmez
ölümü seçer ve gidip kendini suya bırakır.
Turnalar, avcılardan çok korkarlar. Bu yüzden hep
tedirgindirler. Bir zamanlar turnaları vurmamaları
için avcıları uyardığım için beni de tehtit
etmişlerdi. Avcılar çoğunlukla spor yada zevk için
avlandığını söylerler...
Aynı zamanda turna, Alevilik ve Bektaşilik
kültüründe de çok önemlidir. Alevîlikte turna ve
güvercin kutsal sayılan iki kuştur. Bu kuş,
Alevî-Bektaşi folklorunda da önemli bir rol oynar ve
Hz. Ali yi temsil eder. Yine Ahmet Yesevi, turnaya
ve Hacı Bektaşı Veli de güvercin donuna
dönüşebilmektedir.
Cem ayinlerinin önemli bir unsuru olan semahlardaki
hareketlerin her birinin ayrı ve özel bir anlamı
bulunmaktadır. Turna Semahı ise, turnanın uçuşunu
çağrıştırır. Turnaların gökyüzündeki hareketlerini
yansıtan figürlerle semah dönen, döndükçe yükselen
canlar Hakla buluşurlar. Turna semahı, bu buluşmayı
anlatır. Sesi Ali ye benzetilen turna, kuzeyden
güneye, güneyden kuzeye göç ederken, Anadolu
insanından selam götürür, onlardan da selam getirir.
Alevi-Bektaşi geleneğinde ilâhi aşkla yola giden
iman-ikrar sahibi canları, turna katarı âyîn-i cemi
temsil eder. Cem âyini sırasında okunan nefeslerin
en ünlülerinden biri turna semahıdır. Renklerine
hâkim olan gri ve kül rengi, turna sürüsünün gök
yüzüne yükselen bir dumana benzetilmesine zemin
hazırlamıştır.
Turna kuşunun, Alevi edebiyatında da özel bir yeri
vardır. Turna ile Hz. Ali arasında bir ilişkinin
olduğu varsayılır. Turna semahı, turna kuşunun
figürlerine dayanır. Hareketler; turnanın
hareketlerine benzer. Yavaş ve olgundur.
Yemen ellerinden beri gelirken
Turnalar Alimi görmediniz mi?
Havanın yüzünde semah dönerken
Turnalar Alimi görmediniz mi?
Erzurum yöresine ait sıra barlarından dördüncü barın
adı da Turna Barıdır. Turna Barında biri kadın,
diğeri erkek olmak üzere iki oyuncu, bir çift
turnayı temsil ederler. Oyunda ara sıra ötüşme
taklitleri yapılır. İki oyuncunun birbirleri
etrafında dönmeleriyle oyuna başlanır. Erkek oyuncu
dişiyi aldatarak diz üstü yere çöktürür. Etrafında
üç devir yaptıktan sonra sırtına çıkıp oynar. Sonra
da yine erkek tarafından kaldırılır ve oyun biter.
Turna barı, düğünlerde Erzurum kadınlarınca da
oynana gelmiştir.
Oyunda turnanın hareketlerini taklit eden figürler
vardır. Barın belirli bir yerinde erkek dişiyi
çökmeye mecbur edince, seyircilerden biri dişinin
önünde fındık, badem gibi şeyler koymayı unutmaz.
Dişi, turna, bunları kuşun hareketlerini taklit
ederek yer ve erkeği gözüyle takip ederek ötmeye
başlar. Erkek turna dişinin sırtına çıkarken
kanatlarını çırpar. Bunun asıl mânasını çözmek güç
değildir. Bölgenin en uzun ömürlü barlarından
olduğu, Asya da da çeşitlerinin bulunmasıyla
sabittir.
Turna sadece Anadolu kültüründe değil, Japon
kültüründe de önemli bir simge olarak yer
almaktadır.
1950 nin ortalarına doğru, 1945te, Hiroşimadaki
evlerinin yaklaşık 1 mil uzağına atom bombası
atıldığında iki yaşında bir bebek olan Sadako
Sasaki, 12 yaşına kadar normal bir yaşam sürer.
Doktorlar, hastalığına atom bombası hastalığı adı
verilen kan kanseri teşhisini koyduklarında; uzun
bir yaşamı, ümidi, iyi şansı ve mutluluğu temsil
eden turnaların efsanesi yeniden yazılacaktır.
Kağıttan Bin Turna Kuşu efsanesine göre, hasta
birisi eğer bin adet kâğıttan turnayı katlarsa,
tanrılar bu kişinin dileğini yerine getirecek ve onu
sağlığına kavuşturacaktır. Bunun üzerine Sadako,
hastalığını büyük bir cesaretle karşılayıp, kağıt
turnaları katlama işine koyulur.
Sadako, turnalar için şöyle der: Kanatlarınıza
huzur yazacağım; böylece tüm dünyada
uçabileceksiniz. Ancak küçük Japon kızının bin adet
turnayı katlamaya gücü yetmez. Sadako, 25 Ekim 1955
günü 644 kâğıttan turnayı 645inci turnaya
tamamlayamadan hayata gözlerini yumar. Arkadaşları,
eksik kalan 356 turnayı katlayıp onunla birlikte
gömerler. O günden bu yana turna kuşu, barışın ve
nükleer silahsızlanmanın uluslararası sembolü olur.
Sadakoyu tasvir eden bir anıt, Hiroşimadaki Barış
Parkına dikilir. Bugün, dünyada acı çeken
çocukların ortak duygusunu yansıtan turnalar, Bu
bizim çığlığımız, bu bizim duamız: Dünyada barış
yazılı anıta gönderilmeye devam ediyor.
Her sene Ağustos ayının altısında kutlanan barış
gününde, dünya çapında birçok çocuk tarafından
yapılan turna kuşu origamileri Hiroshima ya
gönderilir.
Anadolu Türk halk edebiyatında 'turna' motifini
açıklayabilmek için bu motife kaynak vazifesi gören
kuş hakkında kısa bir bilgi vermeye çalışacağım.
Dünyadaki 15 tür turnadan ikisi; turna ve telli
turna Türkiyede düzenli olarak görülür. Turnanın
boyu 110 120 cmyi buluyor. Türk halk edebiyatında
özelikle Anadoluda eski, yeni bütün lehçe ve
ağızlarda 'turna/durna' kelimesi ile adlandırılan
kuş, leylek büyüklüğünde, uzun bacaklı, zarif
boyunlu, parlak, duru güzel gözlü göçmen bir su
kuşudur. Turnanın başının arka tarafında geriye
doğru sarkan bir zülfü vardır. Tepesi, kanatlarının
ucu, boynunun bir bölümü kara renktedir.
Kanatlarında göz alıcı, mâvi, kırmızı ve yeşil
tüyler vardır. Genellikle step gibi kurak ovalarda,
özellikle nehir vâdilerinde, göllerde ve bataklık
yerlerde görülen sıcak ülkeler kuşu turna, iki
yumurta yumurtlar. Bu yumurtalar mâvimsi, çilli,
karışık renktedir. Eşler, kuluçka zamanı yuvayı
nöbetleşe beklerler ve yuvaya yaklaşan yabancıya
saldırırlar
Bilindiği üzere sanatta tabiat unsurlarının,
hayvanların ve kuşların birer sembol olarak
kullanılması Totemizm ve Şamanizm gibi inançların
canlı görüldüğü eski devirlere kadar gitmektedir. Bu
unsur veya sembollerin bâzıları az çok içerik
değiştirerek birer motif ve konu olarak zamanımıza
kadar gelmiştir. At, boğa, kurt, geyik, koyun gibi
hayvanlarla bülbül, güvercin, leylek gibi kuşlar,
gül, lâle, menekşe nevinden çiçeklerin şairlere
ilham verdiğini gösteren bir hayli kaynak mevcut. Bu
canlı varlıklar arasında özellilke turnanın kutsal
bir yeri vardır.
Turnalar kimi zaman coşkunun, kimi zaman hüznün,
bazen de mutluluğun habercisi olmuşlardır. Birçok
halk şiirinde, özellikle halk türkülerinde
duyguların anlatımında turnayı aracı olarak görürüz.
Turnanın türkülerde bu kadar geniş yer almasında,
onun Anadoluda halk tarafından çok sevilmesi etkili
olmuştur sanırım...
Turnalar güzellik, aşk ve vefa duygusunu taşırlar
göçtükleri her yere. Turnalar bilir göçmenliğin zor
iş olduğunu. Bu yüzdendirki yerleştikleri her
çevreye buruk şiirsel bir duygu ve anlam saçarlar.
İlk gençlik yıllarımda yazdığım, söz ve müziği bana
ait olan bir Turna türküsü ile yazımı
noktalıyorum...
Al Gönlümü Götür Turnam
kuş mu uçar bu kaleden
haber yok gözü eladan
kurtar beni bu beladan
al gönlümü götür turnam
bu dağları elem sardı
gelen aldı giden çaldı
deli gönlüm garip kaldı
elden ele götür turnam
bülbülün avazı için
dostluğun niyazı için
Çağlarinin sazı için
al gönlümü götür turnam
Gahi gündüz gahi gece
duygu dolu bir gönülce
şiir şiir hece hece sevdiğime götür turnam
aylar gelip yıllar geçti
diyar diyar yollar geçti
hak yolunda kullar geçti
al ömrümü götür turnam
sevda uçsun kanatlansın
herkes seni aşık sansın
al gönlümü sende kalsın
elden ele götür turnam
bülbüllerin ahı için
gecenin sabahı için
dostlukların şahı için
Alda götür burdan turnam
Canı canana kul eden
Yakıp yakıpta kül eden
kurtar beni bu çileden
al gönlümü götür turnam...
.(Tıpkı Turna gibi özgürce uçar mavi gökyüzünde
sanat, pak sevgiler, özgür yarınlar adına. Turna
misali paylaşımcıdır sevgili seçkin kadın Halk
Ozanımız Şah Turna (Şahturna) . Uluslararası sanat,
kültür başarıları ve onurlu dirençleri ile çağın
kadın Pir sultanı ünvanını alan Şah Turna, Yunus
misali gerçek sevginin, Mansur ve mazlumların sesi
yürekli, erekli ozan Şah Turna, sayısız kalıcı, ışık
tutan eserleri, turna sesi ile ŞahTurna olmuştur.
Hatta, ödediği ağır bedeller ve onurlu duruşu,
tutarlı aydın çizgisi ile bir çok alanda ilk'lere
imza atan ŞahTurna, turna misali kollektif paylaşımı
ile değerli sanatçı, yazar ve aydınlarımızdan Ozan
Şiar ile bütünleşen sanatı, yaşamı, üretkenliği ve
dirençleriyle örnek teşkil etmişlerdir.
Şafaklarda doğan Şafak kızı ve Ferhat'a vuslat Şirin
sevgili kızlarıyla sanat, kültür ve toplumsallığın,
insani değerlerin timsali ve başarılı sanatçılarıü
hep üreten ve direnen çok yönlü özellikleri ve
güzellikleriyle pek çok ödüllere ve dünya rekorlar
kitabına geçen başarılara imza attıkları gibi,
milyonların gönlünde yer etmişler, yar olmuşlardır
turnalar gibi kanat çırpan Ozan Şah Turna(Şahturna)
üstadımız...)
Yararlanılan Kaynaklar.
Okan Can (National Geograpic)
Jenneifer Ackerman(National Geograpic)
Gıyasettin Aytaş Yard. Doç. Dr., G.Ü. Gazi Eğitim
Fak. Derleyen, Aktaran: Nuri CAN &Ozan Şiar Ağdaşan
Şahturna Kültür Sanat Evi
www.sahturna.com